Stabilność dysku

Stabilność dysków do Disc Golfa

 Kliknij poniższy obrazek i obejrzyj film który Ci wszystko wyjaśni!

Chcę poświęcić cały artykuł na omówienie zagadnienia stabilności dysków, ponieważ uważam, że jest to kluczowe i najważniejsze zagadnienie, gdy chcemy opisać dyski do disc golfa.

W tym artykule wyjaśnię, czym jest stabilność, jakie są jej rodzaje oraz jak dobrać odpowiedni dysk w zależności od Twojego stylu gry.

Całej sytuacji nie pomaga fakt, że na stabilność wpływa wiele czynników, a co gorsza wokół stabilności dysku narosło wiele mitów.

W pierwszej części artykułu skupie się trochę na fizyce zachowania dysku. Jeżeli nie jesteś tym zainteresowany to przejdź dalej. Opiszę tam praktyczne porady jak wybrać idealny dysk.

Stabilność trochę fizyki

Wbrew pozorom dość trudno znaleźć wiarygodne źródło w internecie. Artykuł napisany jest na podstawie poniższego filmu. Zachęcam do jego obejrzenia.

The REAL Physics Behind a Disc Golf Flight

Środek ciężkości dysku zawsze znajduje się na jego środku - to oczywiste, jednak ciśnienie w koło i wewnątrz dysku nie jest równomierne. Stabilność dysku kręci się w głównej mierze na zjawiskach przepływu powietrza, ciśnienia i rotacji (Procesji Żyroskopowej).

Dysk understable łatwo poddaje się sile generowanej przez rzut i ma tendencję do skręcania w prawo (w artykule będę zawsze wskazywał kierunki dla praworęcznego backhandu). Dzieje się tak dlatego, że więcej powietrza przepływa nad dyskiem dociskając jego przód ku dołowi, co w połączeniu z rotacją zgodną ze wskazówkami zegara przy rzucie RHBH przekręca dysk na prawo. 

Wyobraźcie sobie wirującą poziomą karuzele. Jeżeli przyłożycie od góry siłę na jej przód pochyli się ona w prawo. Jeżeli przyłożycie siłę (ciśnienie) (od góry) na tył w lewo.

Gdy dysk understable osiąga dużą prędkość, powietrze działające na jego powierzchnię, a dokładniej na jego przód i jego własna rotacja powodują, że „przełamuje” swoją początkową trajektorię i zaczyna się pochylać w prawo. Sama rotacja nadawana przy rzucie RHBH naturalnie predysponuje dysk do skrętu w lewo, jednak budowa dysków understable sprawia, że powietrze przez które dysk leci pochyla go w prawo, nie tylko kompensując ten wektor ale często go przełamuję. Wtedy dysk zaczyna "driftować/flipować" w prawą stronę.

Właśnie dlatego wiele dysków dla początkujących jest understable – łatwiej im osiągnąć pełny dystans bez nagłego skręcania w lewo. Jednak pamiętajmy, że przy rzutach dyskami understable działają dwie siły o przeciwnych wektorach (rotacja w lewo, budowa dysku w prawo). Działa to na korzyść dystansu ale zmniejsza kontrole i ogranicza margines błędu.

Dysk overstable działa odwrotnie. Jego kształt sprawia, że w powietrzu opiera się zmianie kąta lotu i szybko wraca do pozycji neutralnej lub wręcz zaczyna skręcać w lewo. Dzieje się tak, ponieważ budowa takich dysków sprawia, że więcej powietrza trafia pod dysk, delikatnie unosząc jego przód. Gdy prędkość spada powietrze zaczyna mocniej działać na tył dysku powodując coraz większy przechył w lewa stronę. Dlatego dyski skrajnie nadstabilne pod koniec lotu wręcz pikują w dół.

Dyski overstable są bardziej przewidywalne przy silnym wietrze i dobrze nadają się do rzutów wymagających kontrolowanego skrętu pod koniec lotu. Podczas rzutu dyskami overstable mamy dwie siły o tym samym wektorze. Po pierwsze rotacja RHBH naturalnie predysponująca skręt dyski w lewą strone oraz budowę dysku, która dodatkowo pogłębia ten efekt. 

Dyski stable (neutralne) to te, które utrzymują linię lotu, na której zostały wypuszczone, bez wyraźnego skręcania w jedną stronę. Są świetnym wyborem dla graczy szukających maksymalnej kontroli i powtarzalności rzutów.

Warto jednak zaznaczyć, że profesjonalni gracze prawie zawsze używają distance drivery ze sporą nutą nadstabilności. Naturalny przechył w prawą stronę, które charakteryzuje dyski understable można uzyskać poprzez wyrzucenie dysku stable lub overstable z anhyzerem (im dysk bardziej stabilny tym chcemy wyrzucić dysk bardziej pochylony w prawo). Podczas takiego rzutu dysk zacznie skręcać w prawo, a jego wysoka odporność na działania żyroskopowe sprawi, że dysk wróci do neutralnej pozycji. Taki rzut nazywamy flexem.

Budowa dysków 

To, czy dysk jest understable czy overstable, zależy od mnóstwa czynników. Jednym z nich jest kwestia rozłożenia masy na powierzchni dysku. Dyski, które są cięższe na obrzeżach wytworzą więcej siły zyroskopowej co zwiększa odporność na zmianę kąta trajektorii lotu. Dlatego często dyski firmy MVP discs uchodzą za stabilniejsze (jest to sprawa kontrowersyjna czy GYRO Technologia od MVP faktycznei tak działa). Dyski tej firmy posiadają bardzo lekki rdzeń i masywniejszą obręcz. Naturalnie wpływa to korzystnie na większą rotacje dysków.

Midrange’y i puttery często są bardziej neutralne w locie – ich konstrukcja sprawia, że mniej reagują na siły zmieniające ich trajektorię. Mówiąc konstrukcja mam na myśli, że ze względu na cieńszy Rim (obręcz) masa jest bardziej równomiernie rozłożona.

Stabilność dysków wynika również z aerodynamiki. Powietrze opływające dysk tworzy siłę nośną, która utrzymuje go w powietrzu. Understable dyski mają profil, który pozwala im łatwiej skręcać w prawo, podczas gdy overstable dyski mają bardziej agresywną krawędź (jednak BEZ zakrzywienia ku dołowi), co sprawia, że szybciej wracają w lewo. Właśnie dlatego wybór dysku ma ogromne znaczenie, zwłaszcza w zależności od siły rzutu i warunków wietrznych.

Prościej mówiąc - Dyski overstable przepuszczają więcej powietrza pod dyskiem, co powoduje większy nacisk na jego tył przy jednoczesnym delikatnym podnoszeniem nosa. W rezultacie dysk przechyla się w lewą stronę. Z kolei dyski understable przepuszczają więcej powietrza nad sobą, co dociska nos w dół, powodując skręt w prawo. W następstwie zwiększa to siłę nośną i wydłuża ich fazę lotu (glide).

Świetnie widać to w przekrojach poprzecznych dysków od MVP.

Kliknij i sprawdź dyski od MVP Sport Discs

Dysk understable - Bardzie zaokrąglone krawędzie.

Dysk overstable - bardziej agresywny profil. Ostrzejsze krawędzie

Kierunek lotu dysków

Jeżeli wyrzucimy dysk płasko to:

• Dysk niestabilny (understable) – skręca w prawo (dla graczy praworęcznych rzucających backhandem).

• Dysk neutralny (straight-stable) – leci prosto (dla graczy praworęcznych rzucających backhandem).

• Dysk nadsterowny (overstable) – skręca w lewo (dla praworęcznych graczy rzucających backhandem).

Warto zwrócić jednak uwagę, że dysk jest zaprojektowany do odpowiedniego zachowania przy wyrzuceniu z odpowiednią siłą (Speed).

Po raz kolejny posłużę się świetnym wykresem przygotowanym przez firmę MVP Discs dla dysku Virus.

Kliknij i sprawdź MVP Virus

MVP Discs Virus to dysk o charakterystycę understable co widać ma poniższym wykresie. Natomiast jego trajektoria lotu skręca w prawo dopiero przy rzucie z odpowiednia siłą. Gdy wyrzucimy dysk ze zbyt niską prędkością dysk zawsze będzie skręcał w lewo RHBH.

Poniżej piękny wykres przygotowany przez firmę Innova dla dysku Mamba. Gdy rzucimy dysk z odpowiednia prędkością skręci on w prawo rzucając RHBH. Gdy jesteśmy początkujący lub po prostu nie mamy jeszcze odpowiedniego arm speedu dysk poleci prosto z wyraźnym fadem w lewo.

Kliknij i sprawdź Innova Mamba

Jak dobrać odpowiedni dysk?

• Dla początkujących: najlepiej sprawdzą się understable dyski, które pozwalają na łatwiejsze osiągnięcie dystansu.

• Dla średniozaawansowanych: stabilne dyski zapewnią większą kontrolę nad lotem.

• Dla zaawansowanych graczy: overstable dyski są bardziej przewidywalne w trudnych warunkach i pozwalają na bardziej techniczne rzuty.

• Na wietrzne dni: wybierz overstable dysk, który będzie mniej podatny na wpływ wiatru.

Wychodząc wam naprzeciw oraz chcąc ułatwić wam wyszukanie idealnego dysku wprowadziliśmy atrybut - Stabilność. Zaznacz czy chcesz szukać dysku overstable, stable czy understable. 

Kliknij i sprawdź ofertę dysków understable

Kliknij i sprawdź ofertę dysków stable

Kliknij i sprawdź ofertę dysków overstable

Co jeszcze wpływa na stabilność dysku?

Na stabilność dysku wpływa nie tylko jego konstrukcja, ale także kilka innych czynników.

• Wiatr jest jednym z najważniejszych – rzut pod wiatr sprawia, że dyski zachowują się bardziej understable, natomiast wiatr w plecy może dodatkowo zwiększyć ich stabilność. Dlaczego? Dysku nie obchodzi z jaką prędkością leci, tylko jak szybko porusza się w otaczającym go powietrzu. Jeżeli wyrzucimy dysk z predkoscią 70 km/h pod wiatr o prędkości 15 km/h - dysk zachowa się jak przy prędkości 85km/h bez wiatru. I odwrotnie, wiatr w plecy "zdejmuje" prędkość co zwiększa stabilność.
• Zużycie dysku (tzw. rozbicie) może powodować, że nawet pierwotnie overstable model zacznie latać bardziej understable. Podobno większa krzywdę dla dysku powodują uszkodzenia w dolnej części dysku.
• Technika rzutu – mam na myśli kąt z jakim wyrzucicie dysk. Hyzer flip/flex itp. Nie wpływa to oczywiście to na stabilność dysku jednak są to techniki, które bazują na niej i wykorzystują określoną stabilność dysków.
• Waga dysku - ten sam dysk, o dokładnie tym samym wyglądzie, jednak o różnej wadze może zachowywać się inaczej. Cięższe dyski mają tendencje do większej stabilności
• Rotacja - Im więcej jej nadamy tym większy efekt żyroskopowy i więcej stabilności zyskamy.
• Siła rzutu - zasada, którą możecie zapamiętać jest taka, ze im słabszy rzut tym wieksza stabilność dysku. Im mocniej rzucacie tym stabilność maleje. Może dojść do tego, ze przy odpowiednio mocnym rzucie nawet dysk stable/overstable zacznie driftowac delikatnie w prawo.
• Trajektoria lotu - im wyżej rzucimy tym dysk zachowana sie bardziej overstable

Polecane dyski 

Understable:

Latitude 64 - Diamond - Po pierwsze - spójrzcie jak piękny jest ten dysk. Dzięki relatywnie niskiej prędkości i małej wagi bez trudu wyciągniesz z niego nieziemskie rzuty.

Kliknij i sprawdź Latitude 64 Diamond

Innova Mamba - dysku nie trzeba nikomu przedstawiać. Bardzo szybki dysk, który jest trudny do rzucania. W dobrych rękach posłuży jako świetny utility lub distance disc.

Kliknij i sprawdź Innova Mamba

Stable:

Axiom Crave - neutralny straight-stable dysk. Bardzo popularny wybór.

Kliknij i sprawdź Axiom Crave

MVP Octane - być może nieoczywisty wybór na polecenie ale uwierz mi - Octane wiele wybaczy. Dzięki niskiemu fadowi pikuje w dół niczym strzała co pozwoli Ci na precyzje rzutów.

Kliknij i sprawdź MVP Octane

Overstable:

Discraft Force - jeśli szukasz nadstabilności w dyskach do discgolfa Force to idealny wybór. Wywinie się z każdego anhyzera i wróci zawsze do lewej strony RHBH.

Kliknij i sprawdź Discraft Force

Dynamic Discs Justice - powiedzieć, że ten dysk jest overstable to jak nie powiedzieć nic. Ten dysk zapewni Ci ogromną precyzje. Praktycznie brak Glide sprawi, że od razu zacznie podążać łukiem w lewą stronę. Świetny utility discs.

Kliknij i sprawdź Dynamics Discs Justice